Jak złożyć wniosek o urlop tacierzyński?

„Urlop tacierzyński” to potoczne określenie urlopu ojcowskiego. Pracownik na etacie składa wniosek do pracodawcy co najmniej 7 dni przed planowanym rozpoczęciem urlopu, a przedsiębiorca przekazuje dokumenty do ZUS, najczęściej przez PUE ZUS. Urlop ojcowski trwa łącznie 14 dni i może zostać wykorzystany jednorazowo albo w dwóch częściach.

Pracownik etatowy czy przedsiębiorca – gdzie złożyć wniosek?

Formalności zależą przede wszystkim od tego, czy ojciec jest zatrudniony na umowie o pracę, czy prowadzi działalność gospodarczą i podlega dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu.

Jak złożyć wniosek jako pracownik etatowy?

Wniosek o urlop ojcowski możesz przekazać pracodawcy w postaci papierowej albo elektronicznej. Pracodawca powinien go uwzględnić, jeśli został złożony w wymaganym terminie i zawiera potrzebne informacje.

Procedura wygląda następująco:

1. Ustal termin urlopu – urlop obejmuje 14 dni kalendarzowych. Możesz wykorzystać go jednorazowo albo podzielić na dwie części, z których każda trwa tydzień.
2. Złóż wniosek co najmniej 7 dni wcześniej – termin liczy się przed dniem rozpoczęcia urlopu. Złożenie dokumentu później może skutkować odmową udzielenia urlopu w wybranym terminie.
3. Podaj dane we wniosku – wpisz swoje dane, dane pracodawcy, dane dziecka, planowany okres urlopu oraz jego wymiar. Dokument powinien zawierać również datę i podpis, jeśli składany jest w formie papierowej.
4. Dołącz wymagane dokumenty – przekaż odpis albo kopię aktu urodzenia dziecka oraz oświadczenie, czy korzystałeś już z urlopu ojcowskiego lub jego części.
5. Zachowaj potwierdzenie złożenia – przy wysyłce elektronicznej zachowaj potwierdzenie doręczenia, a przy wersji papierowej poproś o potwierdzenie odbioru kopii.

Urlop ojcowski jest odrębnym uprawnieniem od urlopu rodzicielskiego. Nie trzeba więc zastępować jednego wniosku drugim ani uzależniać urlopu ojcowskiego od tego, czy matka dziecka korzysta w tym samym czasie ze swojego urlopu lub zasiłku.

Jak złożyć wniosek jako przedsiębiorca?

Przedsiębiorca nie składa wniosku o urlop ojcowski pracodawcy, ponieważ nie pozostaje z nim w stosunku pracy. Aby otrzymać zasiłek macierzyński za okres odpowiadający urlopowi ojcowskiemu, musi podlegać dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu i mieć opłacone należne składki.

Dokumenty możesz przekazać elektronicznie przez PUE ZUS. W praktyce potrzebne są dwa formularze:

1. Przygotuj formularz ZAO – jest to wniosek o zasiłek macierzyński za okres urlopu ojcowskiego. Po zalogowaniu do PUE ZUS wybierz zakładkę „Ubezpieczony”, następnie „Dokumenty i Wiadomości” oraz „Dokumenty robocze”. Kliknij „Utwórz nowy”, wybierz formularz ZAO, uzupełnij go i wyślij.
2. Przygotuj formularz Z-3b – po zalogowaniu przejdź do zakładki „Płatnik”. W katalogu usług odszukaj formularz lub usługę Z-3b, uzupełnij dane i dołącz wymagany dokument potwierdzający urodzenie dziecka.
3. Dołącz akt urodzenia dziecka – skan lub kopia powinny zostać potwierdzone przez osobę składającą dokument za zgodność z oryginałem, jeśli wymaga tego wybrana forma przekazania.
4. Sprawdź status wysyłki – zachowaj urzędowe poświadczenie przedłożenia dokumentów. Jeżeli ZUS stwierdzi braki, może poprosić o korektę albo ponowne przesłanie formularza.

Przedsiębiorca powinien sprawdzić także swoje zgłoszenie do ubezpieczenia chorobowego oraz rozliczenie składek. Samo prowadzenie działalności nie daje prawa do zasiłku macierzyńskiego, jeśli ubezpieczenie chorobowe nie obejmuje danego okresu.

Jakie dokumenty przygotować?

Przed wysłaniem wniosku sprawdź, czy masz komplet dokumentów właściwy dla swojej sytuacji:

• Wniosek o urlop ojcowski – dla pracownika etatowego składany u pracodawcy.
• Formularz ZAO – wniosek o zasiłek macierzyński za okres urlopu ojcowskiego.
• Formularz Z-3b – dokument przekazywany przez przedsiębiorcę w związku z wypłatą zasiłku.
• Odpis albo kopia aktu urodzenia dziecka – w razie adopcji może być potrzebne także prawomocne postanowienie sądu o przysposobieniu.
• Oświadczenie o wykorzystaniu urlopu ojcowskiego – informacja, czy ojciec korzystał już z urlopu lub jego części.

Najczęstsze problemy wynikają z przekroczenia 7-dniowego terminu przez pracownika albo z braku dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego u przedsiębiorcy. Przed wysłaniem dokumentów sprawdź też aktualną wersję formularzy dostępnych w ZUS.

Najważniejsze jest użycie prawidłowej ścieżki: pracownik etatowy składa wniosek pracodawcy, a przedsiębiorca przekazuje ZAO i Z-3b do ZUS. W obu przypadkach dokumenty powinny dotyczyć urlopu ojcowskiego, nie rodzicielskiego.

Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawie indywidualnych uprawnień oraz aktualnych formularzy warto sprawdzić informacje w ZUS lub skonsultować się ze specjalistą prawa pracy.